Bakan Şimşek: Dezenflasyon takvimi bir miktar uzayabilir

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Bloomberg HT-Habertürk ortak yayınında ekonomi gündemine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Orta Vadeli Program'ın (OVP) hem ekonomi politikalarına ilişkin taahhüt niteliği taşıdığını hem de özel sektör için yol haritası sunduğunu belirten Şimşek, bütçenin OVP'deki en bağlayıcı unsur olduğunu söyledi.

"Dezenflasyon arzulanan hızda ilerlemiyor"

Ekonomi politikalarında son üç yıldır temel çerçevenin korunduğunu belirten Şimşek, ekonomi yönetiminin önceliğinin dezenflasyon olduğunu ancak sürecin hedeflenen hızda ilerlemediğini ifade etti.

Dış gelişmelerin enflasyon üzerindeki etkisine dikkat çeken Şimşek, savaşın yaşanmaması halinde enflasyonun mevcut seviyenin en az 7 puan altında olabileceğini söyledi. Savaşın yalnızca petrol ve doğal gaz fiyatlarını değil, genel olarak emtia fiyatlarını da yukarı çektiğini belirten Şimşek, Türkiye'de enflasyonun yüksek olması nedeniyle bu etkinin daha belirgin hissedildiğini kaydetti.

Şimşek, mevcut gelişmeler nedeniyle daha önce öngörülen dezenflasyon takviminin bir miktar uzayabileceğini dile getirdi.

OVP'de bütçe vurgusu

Ekonomik tahminlerin hazırlandığı dönemin koşullarını yansıttığını belirten Şimşek, Türkiye'nin OVP'yi yılda bir kez, IMF'nin ise tahminlerini yılda dört kez güncellediğini hatırlattı.

"OVP açısından en bağlayıcı hedef bütçedir" diyen Şimşek, bütçenin kamunun kontrolündeki temel alanlardan biri olduğuna işaret etti.

Bütçe açığının milli gelire oranında hedeflerin üzerinde bir performans gösterildiğini belirten Şimşek, 2026'da eşel mobil uygulaması nedeniyle önemli miktarda kamu gelirinden vazgeçildiğini söyledi. Buna rağmen bütçe açığının milli gelire oranının yüzde 3,5'lik hedef yerine yüzde 3,1 civarında gerçekleşmesinin beklendiğini açıkladı.

2026 büyüme beklentisi yüzde 3,3

Şimşek, yaşanan dış şoka rağmen Türkiye ekonomisinin 2026'da yüzde 3,3 büyümesinin beklendiğini söyledi. Büyüme hedefindeki sapmanın, karşılaşılan şokun büyüklüğüne kıyasla sınırlı kaldığını ifade etti.

Enflasyonla mücadelenin sürdürülebilir büyüme açısından kritik olduğunu vurgulayan Şimşek, seçim sürecinde de dezenflasyon politikasından vazgeçilmeyeceğini belirtti.

Şimşek ayrıca kamu çalışanları ve emeklilerin maaşlarının en az enflasyon kadar artırılacağını söyledi.

"Savaş olmasaydı enflasyon yüzde 20-22 olurdu"

Şimşek, savaşın enflasyon üzerindeki etkisine ilişkin değerlendirmesinde, savaş yaşanmasaydı yıl sonu enflasyonunun yüzde 20-22 seviyelerinde tamamlanabileceğini ifade etti.

Hayat pahalılığının ekonomi yönetiminin en önemli gündem maddelerinden biri olduğunu belirten Şimşek, dezenflasyon sürecinin devam edeceği mesajını verdi.

Tek haneli enflasyon sonrası kur rejimi değişebilir

Türkiye'de normal koşullarda dalgalı kur rejiminin ideal olduğunu belirten Şimşek, mevcut şartların daha farklı bir yaklaşımı gerekli kıldığını söyledi.

Piyasada tek yönlü bir eğilim oluştuğunda yönetilen kur rejiminin ortaya çıkabileceğini belirten Şimşek, uzun süredir Türk lirasına yönelik ilginin bulunduğunu ifade etti. Müdahale edilmemesi halinde TL'nin aşırı değerlenebileceğini, piyasaya müdahale edilmesi halinde ise bunun ters yönde sonuç doğurabileceğini söyledi.

Şimşek, enflasyonun tek haneye gerilemesi halinde daha esnek bir kur rejiminin yeniden gündeme gelebileceğini kaydetti.

"Tüm tartışmayı kura indirgemek doğru değil"

Sanayinin rekabet gücüne ilişkin değerlendirmelerde bulunan Şimşek, Orta Doğu hariç tutulduğunda Türkiye'nin sanayi sektörüne rakip ülkelere kıyasla en düşük enerji maliyetlerinden birini sunduğunu söyledi.

Dış talep açısından Türkiye'nin ticaret ortaklarının büyüme performansının da önem taşıdığını belirten Şimşek, ekonomi politikalarının yalnızca kur üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti.

Şimşek, reformlarla verimliliğin artırılmasına odaklandıklarını ve ekonomi politikalarında bütüncül bir yaklaşım izlediklerini söyledi.

Hammadde temininde sorun yok

Enerji piyasasının yakından takip edildiğini belirten Şimşek, en önemli darboğazın petrol ve doğal gaz türevlerinde yaşandığını ifade etti. Türkiye'nin hammadde tedarikinde ise önemli bir sorun bulunmadığını söyledi.

Reel sektör açısından finansmana erişimin önemli başlıklardan biri olduğunu belirten Şimşek, rekabet gücünü desteklemek amacıyla reel sektöre yönelik çeşitli finansman mekanizmalarının devreye alındığını kaydetti.

Çiftçiye yüzde 12 ortalama faiz

Tarım sektörüne sağlanan finansman desteğine de değinen Şimşek, çiftçilere kullandırılan kredilerde ortalama faiz oranının yüzde 12 seviyesinde olduğunu açıkladı.

Yaklaşık 1 milyon çiftçiye kredi imkânı sağlandığını belirten Şimşek, kredi faizlerinin yüzde 70'inin kamu tarafından karşılandığını söyledi.

Eximbank'ın kredi kapasitesi 60 milyar dolara çıktı

İhracatçılara yönelik desteklerin artırıldığını belirten Şimşek, reeskont kredilerinin genişletildiğini söyledi.

Eximbank'ın sermayesinin 7 kat artırıldığını ifade eden Şimşek, bankanın bu yıl sağlayabileceği kredi kapasitesinin 60 milyar dolara ulaştığını açıkladı.

Şimşek, 2023 sonundan bu yana 284 ürün belirlendiğini ve bu ürünlerden birini üretecek yatırımcılara 10 yıl vadeli, toplam 750 milyar TL büyüklüğünde yatırım kredisi imkânı sunulduğunu söyledi.

Bazı sektörlerde çalışan başına aylık yaklaşık 5 bin TL maaş desteği sağlandığını belirten Şimşek, yeni dönemde imalat sanayisine işletme sermayesi desteği verileceğini açıkladı. Bu kapsamda programa 250 milyar TL ile başlanacağını, ihtiyaç halinde tutarın artırılabileceğini ifade etti.

Reel sektöre destek, para politikasında değişiklik yok

Reel sektöre yönelik desteklerin kapsamına değinen Şimşek, bütçe imkânlarının son dönemde önemli ölçüde bu alana yönlendirildiğini söyledi.

Bununla birlikte genel para politikasının gevşetilmesi yönündeki yaklaşımı doğru bulmadıklarını belirten Şimşek, reel sektörün yaşadığı sıkıntıların seçici ve hedefli desteklerle azaltılacağını ifade etti.

Mali disiplinin sürdürüleceğini vurgulayan Şimşek, son üç yılda bütçe hedeflerinin yakalandığını ve bazı göstergelerde hedeflerin üzerinde performans elde edildiğini kaydetti.

Yılda 750 bin sosyal konut

Deprem konutlarında önemli ölçüde ilerleme sağlandığını belirten Şimşek, önümüzdeki birkaç yıl boyunca yılda 750 bin sosyal konut inşa edilmesinin planlandığını açıkladı.

Şimşek, sosyal konut programı için bütçeden 250 milyar TL kaynak ayrılacağını söyledi.

Eşel mobil gelecek yıl devam etmeyecek

Vergi politikası hakkında da mesajlar veren Şimşek, kurumlar vergisi, gelir vergisi ve cari açığın dengelenmesine yönelik düzenlemeler dışında dolaylı vergilerde yeni bir adımın gündemde olmadığını belirtti.

Eşel mobil uygulamasının gelecek yıl sürdürülmesinin planlanmadığını ifade eden Şimşek, motorinde uygulamanın yıl sonuna kadar devam edeceğini söyledi.

Kayıt dışılıkla mücadelede önemli ilerleme kaydedildiğini belirten Şimşek, gelir vergisi ödeyen mükellef sayısının da arttığını açıkladı.