Elektrik ve doğalgaz zammı enflasyonu nasıl etkileyecek?

Elektrik ve doğalgaz tarifelerinde yapılan artış ile birlikte enflasyon üzerindeki etkiler de netleşmeye başladı. Reuters’ın haberine göre, enerji fiyatlarındaki zamların nisan ayında tüketici enflasyonunu doğrudan yaklaşık 0,6 puan yukarı çekmesi bekleniyor.

Mesken aboneleri için elektrik ve doğalgaz fiyatlarına ortalama yüzde 25 oranında zam yapılırken, doğalgazda da kademeli fiyatlandırma sistemine geçildi. Yeni uygulamaya göre yüksek tüketim gerçekleştiren haneler, standart tarifeye kıyasla yaklaşık yüzde 70 daha yüksek fiyatla doğalgaz kullanacak.

Doğrudan ve dolaylı etki vurgusu
Uzmanlar, hesaplanan 0,6 puanlık etkinin yalnızca doğrudan etkiyi yansıttığını, kademeli tarife ve maliyet geçişkenliği nedeniyle dolaylı etkilerle birlikte enflasyona katkının daha yüksek olabileceğini belirtiyor.

Enflasyon sepetinde elektrik fiyatlarının yüzde 1,27, doğalgazın ise yüzde 1,08 ağırlığa sahip olması, yapılan zamların fiyatlar genel seviyesi üzerindeki etkisini artırıyor.

Sanayi ve üretim maliyetleri de arttı
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından yapılan açıklamaya göre, BOTAŞ doğalgaz fiyatlarını hanelerde ortalama yüzde 25 artırırken, sanayi tüketicileri için yüzde 18,6 ve elektrik üretim santralleri için yüzde 19,4 oranında yükseltti.

Elektrik tarafında ise mesken aboneleri için yüzde 25, kamu ve hizmetler sektörü için yüzde 17,5, sanayi aboneleri için yüzde 5,8 ve tarımsal faaliyetler için yüzde 24,8 oranında artış yapıldı.

Sübvansiyon yükü azaltılacak
Türkiye’de uzun süredir uygulanan enerji sübvansiyonlarının bütçe üzerindeki yükünü azaltmak amacıyla kademeli fiyatlandırma sistemine geçiş hızlandırıldı. Bu kapsamda, daha yüksek tüketim yapan abonelere daha yüksek tarifeden satış yapılması hedefleniyor.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’ın daha önce yaptığı açıklamalara göre, doğalgazda belirlenen tüketim eşiğini aşan abonelerin oranı yaklaşık yüzde 12-13 seviyesinde bulunuyor. Bu kesim, yeni sistemde daha yüksek tarifeden fiyatlandırılacak.

Uzmanlar, enerji fiyatlarındaki artışın kısa vadede enflasyonu yukarı yönlü etkileyeceğini, ancak orta vadede sübvansiyonların azaltılmasıyla mali disipline katkı sağlayabileceğini ifade ediyor.

Kaynak: CNBC-e